Gebelikte idrar kaçırma: neden olur, su gelmesinden nasıl ayrılır?

Hapşırdığınızda, güldüğünüzde ya da merdiven çıkarken birkaç damla idrarın kaçması can sıkıcı olabilir, ama yalnız değilsiniz. Gebelikte bu durum çok yaygındır ve çoğu kişide doğumdan sonra düzelir ya da belirgin biçimde azalır.

Neden olur?

Büyüyen rahim mesaneye baskı yapar. Gebelik hormonları da mesaneyi ve idrar yolunu destekleyen dokuları gevşetir. Öksürük, hapşırık, gülme, eğilme ya da zıplama gibi karın içi basıncı artıran anlarda mesane kapağı bu baskıya yetişemeyebilir. Buna stres tipi idrar kaçırma denir. Gebeliğin ilerleyen haftalarında ve birden fazla gebelikte daha sık görülür.

İdrar mı, su gelmesi mi?

Bazen sıvının idrar mı yoksa bebeği saran amniyon sıvısı mı olduğundan emin olmak zor olabilir. Şu ipuçları yol gösterebilir:

• İdrar genellikle sarı renklidir ve belirgin kokusu vardır; amniyon sıvısı genellikle berrak, soluk ve kokusuzdur ya da hafif tatlımsı kokar.
• İdrar kaçırma, öksürme gibi anlarda kısa süreli olur; sıvı gelmesi ise sürekli ya da tekrar tekrar gelebilir.
• İdrarı kasları sıkarak durdurabilirsiniz; amniyon sıvısı çoğunlukla durdurulamaz.
• Emin olamıyorsanız temiz bir pedle uzanın; ped sürekli ıslanıyorsa beklemeyin, haber verin.

Kendi başınıza karar vermeye çalışmayın. Su geldiğinden şüpheleniyorsanız saati not edip hekiminizle ya da doğum yapacağınız hastaneyle iletişime geçin. Akıntı ve kanama konusunda Rehber’deki “Gebelikte vajinal akıntı ve kanama” yazısına da bakabilirsiniz.

Hemen işe yarayan 8 ipucu

1. Kegel egzersizlerini düzenli yapın; uygulamadaki Kegel programı size eşlik edebilir. Ayrıntılar için Rehber’deki “Kegel ve pelvik taban egzersizleri” yazısına bakın.
2. Hapşırmadan ya da öksürmeden hemen önce pelvik taban kaslarınızı kısa süre sıkmayı deneyin.
3. Mesanenizi 2–3 saatte bir boşaltın; çok beklemeyin.
4. Tuvalette öne doğru hafifçe eğilerek mesaneyi tam boşaltın.
5. Gün içinde su içmeyi azaltmayın; yoğun idrar mesaneyi daha çok tahriş edebilir. Akşam saatlerinde miktarı ayarlayabilirsiniz.
6. Kafeinli içecekleri azaltmak bazı kişilerde mesane tahrişini hafifletir.
7. Kabızlıktan kaçınmak için lifli beslenin; zorlanmak pelvik tabana yük bindirir.
8. İnce bir ped ya da yedek iç çamaşırı taşımak güveninizi artırabilir.

Doğumdan sonra

Çoğu kişide doğumdan sonraki haftalarda ve aylarda kaçırma azalır. Düzenli pelvik taban egzersizleri bu sürece destek olur. Birkaç ay sonra hâlâ sürüyorsa bir hekime ya da pelvik taban fizyoterapistine danışmak size yarar.

Kendinizi suçlamayın

İdrar kaçırmak utanç verici gelebilir, ama bu bir kusur değil, bedeninizin yoğun bir iş yaptığının işaretidir. Hekiminize ya da ebenize açıkça anlatmak size en uygun desteği bulmanın ilk adımıdır; onlar bu soruyu sık duyar. Mahremiyet endişeniz varsa ilk görüşmede “size bir şey sormak istiyorum” demeniz yeterlidir.

Ne zaman hekime başvurmalı?

• Sıvı sürekli ya da tekrar tekrar geliyor, ped ıslanıyor ve su geldiğinden şüphe ediyorsanız (beklemeden haber verin)
• Gelen sıvı yeşil, kanlı ya da kötü kokuluysa
• İdrar yaparken yanma, sık sık acil idrara çıkma, bel ağrısı, ateş ya da bulanık idrar varsa
• İdrarınızı hiç yapamıyorsanız ya da mesaneyi boşaltmakta güçlük çekiyorsanız
• Kaçırma gündelik yaşamınızı ciddi biçimde kısıtlıyorsa
• Su geldiği şüphesiyle birlikte bebek hareketlerinde azalma, karın ağrısı veya kanama varsa ya da bayılacak gibi hissediyorsanız 112’yi arayın

Sık sorulan sorular

İdrar kaçırmak bebeğime zarar verir mi? Hayır, stres tipi idrar kaçırma bebeğe zarar vermez. Yine de enfeksiyon belirtileri varsa hekime haber verin.

Doğum şeklim kaçırmayı etkiler mi? Her doğum yolu saygındır ve kaçırma her iki yolla da görülebilir. Pelvik taban egzersizleri her durumda yardımcı olur.

Sık idrara çıkmakla aynı şey mi? Hayır. Sık idrar ve yanma için Rehber’deki idrar yolu enfeksiyonu yazısına bakabilirsiniz.

Bu konu çoğu kişinin konuşmaktan çekindiği ama çok yaygın bir durumdur; ebenize ya da hekiminize rahatça sorabilirsiniz.