İzin, ödenek ve yardımlara dair kısa özet. Doğum (analık) izni toplam 24 haftadır (7578 sayılı Kanun). Her maddede resmî kaynağı ve son kontrol tarihini görebilirsiniz.
Son kontrol:
İzinler
Doğum (analık) izni – memur
Son kontrol:
Kimler yararlanır
Kadın devlet memurları (657 sayılı Devlet Memurları Kanunu kapsamında çalışanlar).
Ne sağlanır
Toplam 24 hafta ücretli analık izni: doğumdan önce 8, doğumdan sonra 16 hafta. Çoğul gebelikte doğum öncesi süreye 2 hafta eklenir. Sağlık durumunuz uygunsa ve hekim raporu varsa isteğiniz üzerine doğumdan önceki 2 haftaya kadar çalışabilirsiniz; çalıştığınız süre doğum sonrası izne eklenir. Doğum erken olursa kullanamadığınız doğum öncesi günler de doğum sonrası izne eklenir. Süreler 1 Mayıs 2026’da yürürlüğe giren 7578 sayılı Kanunla 16 haftadan 24 haftaya çıkarılmıştır; bu tarihten önceki doğumlar için geçiş hükümleri ayrıca düzenlenmiştir.
Nasıl başvurulur
İzin için kurumunuzun özlük/insan kaynakları birimine, beklenen doğum tarihini gösteren sağlık raporuyla yazılı başvurursunuz. Kurumunuzun izin işlemleri için kullandığı sistemi (ör. KBS/e-izin) ve gerekli belgeleri personel biriminizden öğrenin.
Adımlar
Doktorunuzdan beklenen doğum tarihini ve (isterseniz doğuma kadar çalışmak için) çalışmaya uygunluğu belirten raporu alın.
Raporla birlikte kurumunuzun personel birimine izin talebinizi iletin.
Doğumdan sonra doğum belgesini/raporunu kuruma teslim edin; doğum sonrası izin tarihlerini birlikte netleştirin.
4857 sayılı İş Kanunu kapsamında çalışan kadın işçiler (özel sektör ve işçi statüsündeki kamu çalışanları).
Ne sağlanır
Toplam 24 hafta izin: doğumdan önce 8, doğumdan sonra 16 hafta; çoğul gebelikte doğum öncesine 2 hafta eklenir. Sağlık durumunuz uygunsa ve hekim onaylarsa doğumdan önceki 2 haftaya kadar çalışabilirsiniz; bu süre doğum sonrasına eklenir. Doğum erken olursa kullanılamayan doğum öncesi süre de doğum sonrasına eklenir. Bu süreler 7578 sayılı Kanunla (yürürlük: 1 Mayıs 2026) 16 haftadan 24 haftaya çıkarılmıştır. İzin sırasında ücretinizi işveren değil, uygun koşullarda SGK ödeneği karşılar (bkz. analık ödeneği). Bu hüküm 4857 sayılı Kanun md. 74’e dayanır.
Nasıl başvurulur
Hekimden beklenen doğum tarihini gösteren raporu alıp işverene bildirirsiniz. İş sözleşmenizdeki ve işyerinizdeki uygulama için İK birimine danışın. Ödenek için ayrıca SGK süreci işler (analık ödeneği maddesine bakın).
Adımlar
Hekiminizden beklenen doğum tarihini ve izin başlangıcını gösteren raporu alın.
Raporu işverene/İK birimine iletin ve izin tarihlerini yazılı netleştirin.
Doğumdan sonra doğum belgesini işverene verin; ödenek için SGK sürecini analık ödeneği maddesinden izleyin.
Çocuğunu emzirenler: kadın memurlar (657 md. 104/D) ve kadın işçiler (4857 md. 74).
Ne sağlanır
Memurlar: doğum sonrası analık izninin bitiminden itibaren ilk 6 ay günde 3 saat, sonraki 6 ay günde 1,5 saat. İşçiler: bir yaşından küçük çocuğunuz için günde toplam 1,5 saat. Her iki grupta da saatleri ve kaç parçaya bölüneceğini siz belirlersiniz. İşçilerde süt izni günlük çalışma süresinden sayılır, yani ücret kesilmez. Doğum sonrası yarım zamanlı çalışma (kısmi çalışma) kullanıyorsanız o dönemde süt izni uygulanmaz.
Nasıl başvurulur
İşverene veya kurumunuza süt izni kullanmak istediğinizi bildirin; saatleri (ör. gün başı/sonu birleştirme ya da bölme) kendiniz seçersiniz. Yönetmelik gereği emziren çalışanların işe dönmeden önce çalışmaya engel durumu bulunup bulunmadığı rapora bağlanır; ayrıntı için İK birimine sorun.
Doğum yapan kadın memurlar ve eşi doğum yapan memurlar (657 md. 108/B); kadın işçiler (4857 md. 74).
Ne sağlanır
Memurlar: doğum sonrası analık izninin (veya yarım zamanlı çalışma süresinin) bitiminden itibaren, eşi doğum yapan memurlar için doğum tarihinden itibaren isteğe bağlı olarak 24 aya kadar aylıksız izin. İşçiler: analık izni bittikten sonra isteğe bağlı olarak 6 aya kadar ücretsiz izin; bu süre yıllık izin hesabında dikkate alınmaz. Bu izinlerde maaş/ücret ödenmez; SGK ve emeklilik açısından etkisini kurumunuza ve SGK’ya danışarak öğrenin.
Nasıl başvurulur
İzin bitiminden önce yazılı dilekçeyle kurumunuza veya işverene başvurun. Memurlarda doğuma bağlı aylıksız izinde idarenin takdir yetkisi yoktur.
Eşi doğum yapan erkek memurlar (657 md. 104/B) ve erkek işçiler (4857 ek md. 2).
Ne sağlanır
Memurlar için 10 gün ücretli babalık izni. İşçiler için eşin doğumunda ücretli izin, 7578 sayılı Kanunla 5 günden 10 güne çıkarılmıştır (yürürlük: 1 Mayıs 2026).
Nasıl başvurulur
Doğum belgesiyle birlikte kurumunuzun personel birimine veya işverene başvurun. Hangi tarihler arasında kullanılabileceği ve belge ayrıntıları için İK birimine sorun.
Gebe çalışanlar; yönetmeliğe göre hamilelikleri süresince.
Ne sağlanır
Gebe çalışanlara gebelikleri süresince periyodik kontrolleri için ücretli izin verilir (Gebe veya Emziren Kadınların Çalıştırılma Şartları Yönetmeliği md. 11). Ücretten kesinti yapılmaz. Kaç saat/gün olduğu yönetmelikte sayı olarak belirtilmemiştir; randevu süreniz kadar olması beklenir.
Nasıl başvurulur
Randevunuzu ve muayene belgesini (randevu/hekim belgesi) işverene iletin; uygulama için İK birimine danışın.
Memurlar için hamilelik kontrolü izninin süresi ve usulü resmî kaynaktan doğrulanamadı. Bu yüzden sayı verilmemiştir. Kontroller için hekim randevusu veya sağlık raporu temelinde izin kullanımı kurumdan kuruma değişebilir.
Nasıl başvurulur
Kurumunuzun personel birimine ve güncel mevzuata (Kamu Personeli Genel Tebliği) göre sorun.
SGK’ya bağlı çalışan (4/a) kadın sigortalılar ve kendi adına çalışan (4/b) kadın sigortalılar; koşulları sağlayanlar. Memurlar bu ödenek yerine izin süresince maaşlarını kurumlarından almaya devam eder.
Ne sağlanır
Doğum öncesi 8 ve doğum sonrası 16 hafta boyunca, çalışmadığınız her gün için SGK günlük kazancınıza göre ödenek verir (çoğul gebelikte doğum öncesine 2 hafta eklenir). 5510 sayılı Kanun md. 18’e göre ödenek günlük kazancın yatarak tedavide yarısı, ayakta tedavide üçte ikisi olarak hesaplanır; sizin hangi orana girdiğiniz SGK’ca belirlenir. Başlıca koşullar: istirahat başladığında sigortalılığın sona ermemiş olması, doğumdan önceki 1 yıl içinde en az 90 gün kısa vadeli sigorta primi, istirahat süresince çalışmamış olmanız ve doğumun gerçekleşmesi. 4/b’lilerde prim ve GSS borcu olmamalıdır. Şirket ortağı olarak tescilli kadın sigortalılara bu ödenek ödenmez. Not: SGK’nın bilgi sayfaları 7578 sayılı Kanun öncesi 8+8 haftayı gösterebilir; kanun metni 16 haftalık doğum sonrası süreyi öngörür.
Nasıl başvurulur
4/a’lı çalışanlarda işveren çalışmadığınızı SGK’ya bildirir; ödeme genellikle ayrı bir başvuru gerekmeden banka şubesinden yapılır. 4/b’lilerde çalışmadığınıza dair beyanı e-Devlet üzerinden siz yaparsınız. Cep telefonu numaranızı e-Devlet’teki SGK hizmetine kaydederseniz ödeme SMS ile bildirilir.
Adımlar
Hekimden doğum öncesi dinlenme (istirahat) raporu alın ve işverene/SGK’ya ilettirin.
4/b’liyseniz e-Devlet’te (turkiye.gov.tr) SGK’nın ilgili hizmetinden çalışmadığınızı beyan edin.
Doğum yapan sigortalı kadınlar ve sigortalı olmayan eşi doğum yapan sigortalı erkekler (4/a ve 4/b). Kamu görevlileri bu ödeneği SGK’dan değil kendi kurumlarından (657 sayılı Kanun) alır.
Ne sağlanır
Her çocuk için tek seferlik, doğum tarihindeki tarife üzerinden ödeme yapılır. SGK sayfasına göre 2026 tutarı 1.621 TL’dir (2025: 1.238 TL). Koşullar: canlı doğum; 4/a’da doğumdan önceki 1 yılda en az 120 gün kısa vadeli sigorta primi, 4/b’de aynı süre prim ödenmiş ve prim/GSS borcu olmaması. Sigortalılığı sona erenler, 300 gün içinde doğum olursa doğumdan önceki 15 ayda 120 gün primle yararlanabilir. Talep hakkı 5 yıl içinde kullanılmalıdır.
Nasıl başvurulur
SGK sayfasına göre ayrı bir dilekçe gerekmez; sistemdeki emzirme ödeneği raporuna göre ödeme otomatik yapılır. Ödeme gelmezse SGK’ya başvurun.
Doğum izni sonrası çocuğu hayatta olan kadın memurlar (657 md. 104/F) ve kadın işçiler (4857 md. 74). Evlat edinenler de belirli koşullarda yararlanır.
Ne sağlanır
Günlük (işçilerde haftalık) çalışma süresinin yarısı kadar çalışırsınız. Memurlarda süre 1. doğumda 2 ay, 2. doğumda 4 ay, sonraki doğumlarda 6 aydır; çoğul doğumda her süreye 1 ay eklenir, engelli çocukta 12 ay olur. İşçilerde 1. doğumda 60 gün, 2. doğumda 120 gün, sonrakilerde 180 gündür; çoğul doğumda 30 gün eklenir, engelli çocukta 360 gün olur. Bu dönemde süt izni uygulanmaz. Ücretin nasıl işleyeceği ve diğer ayrıntılar için kurumunuzun/işverenin uygulamasına bakın.
Nasıl başvurulur
Analık izninizin bitiminden önce kurumunuza/işverenize yazılı olarak talebinizi bildirin; çalışacağınız saatleri kurum veya işyeri belirler. Doğum sırasını ve çocuğun durumunu belgeleyin.
Doğum yardımı (Aile ve Sosyal Hizmetler Bakanlığı)
Son kontrol:
Kimler yararlanır
01.01.2025 ve sonrasında canlı doğan çocuklar için: anne veya babadan en az biri T.C. vatandaşı olmalı, hak sahibi ve çocuk Türkiye’de ikamet etmelidir. Resmî nikâh şartı yoktur.
Ne sağlanır
Bakanlığın SSS sayfasına göre: 1. çocuk için tek seferlik 5.000 TL; 2. çocuk için başvuru ayından çocuk 5 yaşını (60. ay) tamamlayana kadar aylık 1.500 TL; 3. ve sonraki çocuklar için aynı süre boyunca aylık 5.000 TL. Ödeme vergiden muaftır ve haczedilemez. Tutarlar zaman içinde güncellenebilir; başvuru sırasında e-Devlet’teki güncel bilgiyi kontrol edin.
Nasıl başvurulur
Başvuru her çocuk için ayrı ayrı e-Devlet’ten yapılır (e-Devlet kullanamayanlar İl Müdürlüğü veya Sosyal Hizmet Merkezi’nden destek alabilir). 1. çocuk için çocuğun 12. ayı dolana kadar, 2. ve sonraki çocuklar için 60. ay dolana kadar başvurabilirsiniz. Aylık ödemeler başvuru ayından başlar; geriye dönük ödeme yapılmaz, bu yüzden erken başvurmak yararlıdır. Onay sonrası ödeme izleyen ayın son haftasında Halkbank aracılığıyla yapılır.
Adımlar
turkiye.gov.tr’ye giriş yapın.
“Aile ve Sosyal Hizmetler Bakanlığı / Doğum Yardımı Başvuru” hizmetini açın.
Çocuğu seçin, IBAN/ödeme bilgilerini ve beyanları kontrol edip başvuruyu gönderin.
Sonucu aynı hizmetten izleyin; ret varsa gerekçesi görünür.
Mevzuat değişebilir; güncel hali için resmî kaynağa bakın. Bu sayfa hukuki danışmanlık değildir; kişisel durumunuz için işvereninize, SGK’ya ya da ilgili kuruma danışın.
Uygulamada “Haklarım” bölümünde de bulabilirsiniz.
