Gebelikte aşerme ve koku hassasiyeti: canınız bir şey çekince

Bir sabah turşu, ertesi gün çikolata, bir gün sonra da kahve kokusundan kaçmak... Gebelikte yeme içme isteklerinin ve koku duyusunun değişmesi çoğu kişinin tanıdığı bir deneyimdir. Bunda yalnızca sizin değil, pek çok gebenin yolu kesişir.

Aşerme nedir, neden olur?

Aşerme, belirli bir yiyeceği çok istemek ya da bazılarına karşı güçlü bir isteksizlik duymaktır. Nedeni tam olarak bilinmez; hormon değişimlerinin, koku ve tat duyusundaki farklılaşmanın ve duygusal etkenlerin rol oynadığı düşünülür. Genellikle ilk üç ayda belirginleşir, orta aylarda sürebilir ve sonra çoğu kişide hafifler.

Koku hassasiyeti

Birçok gebe, daha önce hiç rahatsız etmeyen kokulara aşırı duyarlı hale gelir. Pişen et, kahve, parfüm ya da temizlik ürünleri bulantıyı tetikleyebilir. Bu durum çoğu zaman sabah bulantısıyla birlikte görülür. Bulantı sizi çok zorluyorsa Rehber’deki “Sabah bulantısı ve kusma” yazısına da göz atabilirsiniz.

Rahatlatabilecek 8 ipucu

1. Mutfak ve odaları sık sık havalandırın; mümkünse pişirmeyi başka biri üstlensin.
2. Sıcak yemek yerine ılık ya da soğuk yemekler kokuyu azaltabilir.
3. Sizi rahatsız eden kokuları (parfüm, deodorant, temizlik ürünü) kokusuz alternatiflerle değiştirin.
4. Limon dilimi, nane ya da zencefil gibi hoşunuza giden bir kokuyu yanınızda taşıyın.
5. Aç kalmayın; küçük ve sık öğünler isteklerin şiddetini yumuşatabilir.
6. Canınızın çektiği şeyi ölçülü yiyin; tamamen yasaklamak çoğu zaman isteği artırır.
7. Çekim sağlıklı seçeneklerle karşılanabiliyorsa (meyve, yoğurt, kuruyemiş) onları öne alın.
8. Bir yiyeceğin gebelikte güvenli olup olmadığından emin değilseniz uygulamadaki “Yenir mi?” bölümüne bakabilirsiniz.

Yiyecek olmayan şeyleri istemek (pika)

Bazı kişilerde buz, toprak, kil, kağıt, kireç ya da çiğ nişasta gibi yiyecek olmayan maddeleri yeme isteği doğabilir. Buna pika denir ve utanılacak ya da korkulacak bir durum değildir; yine de bu isteği hekiminize söylemeniz önemlidir. Çünkü pika bazen demir eksikliğiyle birlikte görülebilir ve bazı maddeler sağlık için uygun olmayabilir. Hekiminiz gerekirse kan tahlili isteyip size yol gösterir. Demir konusunda “Gebelikte demir ve kansızlık” yazısı da yararlı olabilir.

Yargılanmaktan çekinmeyin: sağlık çalışanları bunu sık duyar ve amaç yalnızca sizi ve bebeğinizi desteklemektir.

Çevrenizle konuşmak

Aşermeler ve koku hassasiyeti çevrenizdekilerle de gündelik bir sohbet konusu olabilir. Eşinize, ailenize ya da iş arkadaşlarınıza hangi kokuların sizi zorladığını açıkça söylemek hayatı kolaylaştırır. Alışverişe giderken tetikleyici reyonlardan uzak durmak, yemek saatlerini kendinize göre ayarlamak ve sevdiğiniz yiyecekleri evde hazır bulundurmak küçük ama işe yarar adımlardır. Bu dönemin geçici olduğunu hatırlamak da rahatlatır.

Ne zaman hekime başvurmalı?

• Toprak, kil, kireç, kağıt gibi yiyecek olmayan şeyleri yeme isteği varsa
• Buz yeme isteği çok yoğunsa ve sürekliyse
• Kokular ya da bulantı yüzünden yeterince yiyip içemiyorsanız
• Kilo kaybı, sürekli halsizlik veya baş dönmesi eşlik ediyorsa
• Çok miktarda tuzlu, şekerli ya da tek tip yiyeceğe bağımlı kalıyorsanız
• Ani ve şiddetli bir rahatsızlık yaşarsanız 112’yi arayın

Sık sorulan sorular

Aşerme bebeğin cinsiyetini gösterir mi? Hayır, bunu destekleyen bir kanıt yoktur; bu daha çok halk arasında söylenen bir inançtır.

Canım her istediğini yiyebilir miyim? Güvenli olan yiyecekleri ölçülü yemenizde genellikle sorun olmaz. Emin olmadığınız bir şey varsa hekiminize ya da ebenize sorun.

Aşerme biter mi? Çoğu kişide gebeliğin ilerleyen aylarında hafifler ya da doğumdan sonra normale döner.

İsteklerinizi bastırmak zorunda hissetmeyin; bu yazı bilgilendirme amaçlıdır, ayrıntılar için hekiminize danışın.