Gebelikte kramplar ve bacak ağrısı: varis ve pıhtı uyarısı

Gece birden baldırınızın kasılması ve sizi uykudan uyandırması çok sık anlatılan gebelik deneyimlerinden biridir. Kramplar can sıkıcıdır ama çoğunlukla zararsızdır. Bu yazı, kramp ve bacak ağrısının olağan hâlini ve dikkat edilmesi gereken işaretleri ayırt etmenize yardımcı olacak.

Kramplar neden olur?

Tam nedeni bilinmiyor. Büyüyen rahimin bacak damarlarına ve sinirlerine baskısı, artan ağırlık, kaslardaki yorgunluk, sıvı dengesi ve bazı minerallerin düzeyi etkili olabilir. Genellikle ikinci trimesterden itibaren, geceleri baldırda ve ayakta ortaya çıkar. Birkaç saniye ile birkaç dakika sürebilir.

Kramp girince ne yapılabilir?

• Ayağı bükün: Ayak parmaklarınızı ve ayağınızı dizinize doğru nazikçe çekin; bacağınızı düz tutun.
• Ayağa kalkıp basın: Ayağa kalkıp ayağınızı soğuk zemine bastırmak bazı kişilere iyi gelir.
• Masaj yapın: Baldırınızı nazikçe ovalayın.
• Isı: Ilık bir kompres ya da ılık duş kası gevşetir.
• Kramp geçtikten sonra bacak hafif hassas kalabilir; bu olağandır.

Kramp sıklığını azaltmaya yardımcı olabilecekler

• Gün içinde yürüyüş yapın ve uzun süre aynı pozisyonda kalmayın.
• Yatmadan önce baldır ve ayak bileği esnetme hareketleri yapın.
• Yeterli su için.
• Dengeli beslenin; süt ürünleri, yeşil yapraklı sebzeler, kuruyemiş ve baklagiller mineral kaynaklarıdır.
• Rahat, destekleyici ayakkabı giyin; yüksek topuktan kaçının.
• Yatarken bacaklarınızı rahat bırakın; ayak uçlarının aşağı doğru gerilmesi krampı kolaylaştırabilir.
• Mineral takviyesi (ör. magnezyum) kullanmadan önce hekiminize danışın.

Ağır, yorgun bacaklar ve varis

Gebelikte bacaklardaki damarlar genişleyebilir. Hormonlar damar duvarlarını gevşetir ve rahimin baskısı dönüşü zorlaştırır. Sonuç olarak bacaklarda ağırlık hissi, hafif şişlik ve bazen belirgin mavimsi damarlar (varis) görülebilir. Varis sıkıntı verici olsa da genellikle kendi başına tehlike oluşturmaz ve doğumdan sonra çoğu kişide hafifler.

• Bacaklarınızı gün içinde birkaç kez kalp seviyesinin üstüne kaldırın.
• Bacak bacak üstüne atmayın.
• Hekiminizin onayıyla destek çorabı kullanabilirsiniz; sabah kalkmadan giymek daha kolaydır.
• Yürüyüş ve ayak bileği hareketleri dolaşımı destekler.
• Sıcak banyo ve sauna yerine serin duşu tercih edin.

Kan pıhtısı belirtilerini tanıyın

Gebelikte kan pıhtısı oluşma riski biraz artar. Bu ender görülür, ancak belirtileri bilmek önemlidir. Genellikle tek bacakta gelişir.

Ne zaman hekime başvurmalı?

• Tek bacakta (özellikle baldırda) şişlik, belirgin ağrı, hassasiyet, kızarıklık veya ısınma varsa
• Ağrı yürürken veya ayak bileğini bükerken artıyorsa
• İki bacak arasında belirgin fark oluşmuşsa
• Varis ağrılı, sert, kırmızı ya da sıcaksa
• Kramplar çok sık, şiddetli ve uykunuzu belirgin bozuyorsa
• Bacak güçsüzlüğü ya da uyuşma varsa
• Ani nefes darlığı, göğüs ağrısı, öksürükle kan gelmesi ya da hızlı kalp atışı olursa 112'yi arayın ya da en yakın acile gidin

Neler yapabilirsiniz?

Akşam rutininize kısa bir baldır esnetmesi eklemek, gün içinde bacaklarınızı dinlendirmek ve su içmek çoğu kişide yardımcı olur. Hastane çantası listesine rahat, destekleyici terlik ve çorap eklemeyi de düşünebilirsiniz.

Bu yazı bilgilendirme amaçlıdır; kişisel durumunuz için hekiminizin ya da ebenizin önerisi esastır.